BuSO Sint-Rafaël

logo van Sint-Rafaël

Van Eyck vs. Soetkin

Wie is Jan Van Eyck

Hij is geboren in 1390 in Maaseik en gestorven in Brugge in 1441. Hij heeft dus eind 14de eeuw en tijdens het eerste deel van de 15de eeuw geleefd, dus in de late middeleeuwen.

Van opleiding was hij miniatuurschilder.

Zijn broer, Hubert, en ook zijn vader waren schilders. Hubert was een traditionele schilder. De kunstschilders behoorden tot de groep van de ambachtslui.

Vaak ging hij in opdracht van koning Filips de Goede op ‘geheime’reis, bv. naar Italië.

Aangezien hij een goed fotografisch geheugen had, kon hij als ‘spion’ de wereld in kaart helpen brengen.

Hij schilderde altijd in opdracht, nl. in opdracht van de koning of de Kerk of rijke mensen. Zijn werken werden geïnspireerd door de tijdsgeest, bv. God, Maria, bisschoppen … bv. Het Lam Gods schilderde hij in opdracht van de schepen van Gent, Joos Vijd.

Als 1 van de weinige schilders signeerde hij zijn werken met ‘Als ich can’.

De Techniek

Er wordt van hem gezegd dat hij de vader van de olieverf (een mengeling van olie en pigment), de fotografie en de ‘selfie’ is. Hij verbeterde de samenstelling en de techniek van het schilderen met olieverf.

Opmerkelijk is dat hij heel realistisch schilderde maar geen aandacht had voor de weergave van het karakter.

De lichtinval was voor hem heel belangrijk.

Waarschijnlijk had hij heel goede ogen want hij schilderde heel gedetailleerd maar zonder gevoelens weer te geven. Vermoedelijk gebruikte hij een vergrootglas.

Ook het kleurgebruik is heel belangrijk. Hij legde transparante lagen op elkaar waardoor er een spel van licht en schaduw wordt gecreëerd. Dit was een vernieuwende techniek. Daardoor kreeg je heel intense kleuren.

Het verband tussen Van Eyck en onze School

3 groepen zijn bezig rond Van Eyck: crea (bij Hannelore en Soetkin), godsdienst (bij Katrien) en iPad (bij Marleen).

In de crea staan de zintuigen centraal. Tijdens het eerste semester wordt gezocht naar een interessante manier om een mondelinge beschrijving van een schilderij aan mensen met een visuele beperking extra te verduidelijken. Het vertrekpunt is het Lam Gods.

In het tweede semester gaat de groep, die uit 5 cursisten bestaat, zelf creatief aan het werk. Hier kunnen details aan bod komen maar het kan evengoed om een silhouet gaan.

Tijdens de godsdienstles staat de symboliek centraal, bv. De engel heeft een lelie in de hand die symbool staat voor maagdelijkheid.

In de lessen iPad steken de cursisten onder andere zelf een tableau vivant in elkaar, gebaseerd op dit belangrijkste schilderij van Van Eyck. Zo blijft Jan Van Eyck verder leven.

Het schilderij Lam Gods

Dit is zijn bekendste schilderij dat bestaat uit 3 stukken (= triptiek).

Het middelste deel is het grootste schilderij. Links en rechts zijn er luiken.

Het Lam Gods zit boordevol details en is een rijkdom aan informatie. We kunnen het bijna als een geschiedenisboek voor analfabeten beschouwen.

Op het linkerpaneel staan zingende vrouwen. Volgens de stand van hun mond kun je zelfs weten welke partituur ze zingen.

Een stuk tekst op het schilderij staat ondersteboven geschreven omdat dit enkel voor God bedoeld was om te lezen.

Wat was de bedoeling van de opdrachtgever met dit schilderij?

Joos Vijd (een rijke burger-koopman) gaf opdracht om het schilderij te schilderen met als doel het in de Vijdkapel in de Sint-Baafskerk te hangen. Daarom werden de opdrachtgever (Joos en zijn vrouw Lysbette Borluut) ook op het schilderij afgebeeld.

De panelen werden enkel op speciale dagen geopend. Het grootste deel van het jaar was het ‘Lam Gods’ dat op het binnenpaneel staat, dus verborgen. Joos en zijn vrouw staan op de buitenpanelen en waren dus meestal te zien.

Olivia

Ga terug naar de pagina Schoolkrant